Foto's
| Foto's Juli 2010 | Foto´s gemaakt tijdens het bezoek van de adviseur en orgelcommissie aan de werkplaats van Edskes op 9 juli 2010 |
![]() |
|
| De speeltafel is bijna klaar. De registerknoppen moeten nog worden aangebracht. | De kast ziet er prima afgewerkt uit. |
| |
|
| Het orgel wordt 'gekeurd' door organist Jan Wisse... | ... en adviseur Herman den Hollander |
| |
|
| Het orgel is grotendeels opgebouwd. De pegaalkast staat nog los achter het orgel. | De windlade van het pedaal. Links de pijpen van de (hergebruikte) Subbas, rechts de houten stevels voor de tongwerken. Eén rij (links, de grootste) voor de Bazuin, één rij voor de Trompet. Op de gaten ertussen komen de overige pijpen van het Pedaal. |
| |
|
| Nieuw gemaakt pijpwerk ligt gereed. | Concucten van orgemetaal. Rechts zit de verf die ten behoeve van het solderen wordt aangebracht er nog op. Conducten voorzien de frontpijpen en grotere pijpen die niet op de windlade passen en ernaast staan opgesteld van wind. |
| |
|
| Het plaatsen van de frontpijpen | Het resultaat |
![]() |
![]() |
| De lades van het hoofdwerk (onder) en het bovenwerk. | De pijpstokken waarop de pijpen worden geplaats zijn voor de helft aangebracht. Links zijn de slepen nog zichtbaar waarmee doormiddel van verschuiven de registers aan en uit worden gezet |
![]() |
|
| De registertrekkers bedienen doormiddel van de registermechaniek de slepen | |
| |
|
| De trekdraden (abstracten) waarmee d.m.v. de toetsen de vetielen worden geopend gaan soms dwars door het kastwerk. | De grootste toetsen van het Pedaal hebben dubbele ventielen. |
| |
|
| Aan de doorvoer van de mechaniek naar de lade worden hoge eisen gesteld. We noemen dat de pulpeten. De pulpeten moet luchtdicht zijn, maar toch beweegbaar, zonder voelbare weerstand. Tevens moet het erg duurzaam zijn. Hoeveel keer in dertig jaar gaat zo'n toets wel niet op en neer... Pulpeten zijn uitgevoerd met een leren ring met een losliggend houten gewichtje erop. Onder pulpeten zijn de stemtoetsen zichtbaar. Hiermee kun je bij de lade de ventielen openen. Handig voor het stemmen van tongwerken. |
De tremulant |
![]() |
|
| Het bestaande pijpwerk wat aangepast is ligt gereed voor plaatsing in het orgel. | |
| |
|
| De grootste Subbaspijpen liggen in het orgel. | Via een handig systeem hangen deze houten pijpen los maar toch winddicht op zodat ze makkelijk zijn uit te nemen en terug te plaatsen. |
| Het verlijmen van de houten bekers van de Bazuin. | |
| Foto's Mei 2010 | Foto´s ontvangen vanuit de werkplaats van Edskes |
| |
Diverse foto's van het orgel en de orgelkast in opbouw, hiernaast en hieronder |
| |
|
| Hieronder diverse onderdelen van de kast | ...let op de zwaluwstaartverbindingen |
|
![]() |
![]() |
![]() |
| Hieronder verschillende opnamen van de mechaniek van de speeltafel | |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
| De wellenborden zijn gereed en gedeeltelijk ingebouwd | |
![]() |
|
| Hieronder de pedaalmachaniek | ...en pedaalkoppel met bijbehorend wellenbord |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
| Hieronder enkele foto's van de register mechniek | |
![]() |
![]() |
![]() |
![]() |
| De windlades zijn bijna klaar | ...op elk gat komt een pijp te staan |
![]() |
|
| Hieronder de windkanalen in aanbouw. Ze zorgen voor de toevoer van orgelwind vanaf de balgen naar de de diverse windladen. | |
![]() |
![]() |
![]() |
...en de tremulant is gereed |
| Foto's orgelreis december 2009 | Foto´s gemaakt tijdens het bezoek van de adviseur en orgelcommissie aan de werkplaats van Edskes op 12 december 2009 |
| |
Het eikenhout wordt kwartier gezaagd. Je kunt dat zien aan de jaarringen op de kop van het hout die vrijwel haaks staan. Omdat ze zo het kortst zijn werkt het hout het minst. Deze zaagwijze levert ook de typische 'spiegels' op. Nadat het hout is gezaagd 'rust' het een aantal weken voor het verder wordt bewerkt. |
| |
De twee balgen zijn gereed. Ze vormen de longen van het orgel. Hierin bevindt zich de lucht (wind zegt een orgelbouwer) voorraad die samen met het drosselventiel schommelingen in het windverbruik tijdens het spelen opvangen. |
![]() |
Links de vouw van de balg in detail. De scharnierbare verbindingen worden van schapenleer gemaakt. Ook alle dichtingen van de windlades, kanalen enzovoorts worden van schapenleer gemaakt. Totaal gaat er leer van zo'n 40 schapen in het orgel. Onder een ander detail: het boven en onderblad van de balgen zijn van grenenhout gemaakt. Om kromtrekken te voorkomen worden eiken regels met zwaluwstaart-verbindingen aangebracht. De regels worden niet verlijmd zodat het blad wel vrij kan werken. |
![]() |
![]() |
| |
Het drosselventiel zorgt voor de juiste hoeveelheid windtoevoer van de motor naar de balgen. Let op de houten spietje's, er komt geen schroef aan te pas! |
![]() |
Kijkje in het inwendige van het drosselventiel. Ook het binnenwerk is demontabel d.m.v. kleine ebbenhouten spietjes. |
| |
De windlades in aanbouw. Voor de lade voor het pedaal, daarachter de twee hoofdwerklades. Links achter de bovenwerklades. Ze vormen het hart van het orgel. Ze zorgen ervoor dat elke pijp op het juiste moment de benodigde hoeveelheid wind krijgt. |
| |
De mensuurlat (maatlat) met de cancelverdeling van de lade. De lade bestaat uit evenveel vakjes (cancellen) als er toetsen zijn. |
| |
De ventielkast van de windlade bevindt zich aan de onderzijde. Elke cancel heeft een opening aan de onderzijde waardoor de wind in de cancel kan stromen. De opening wordt afgesloten met een ventiel dat door de toetsen wordt bediend. Let op het kleine tussenschotje; via het voorste deel van de cancel krijgen tongwerkpijpen aparte windtoevoer, gescheiden van de windtoevoer van de overige pijpen. Deze voorkeursbehandeling zorgt ervoor dat ze beter aanspreken. |
| |
Aan de bovenzijde worden de cancellen afgedekt met schapenleer en sponsels. In de sponsels worden gaten geboord zodat de lucht naar de pijpen kan. Haaks over de sponsels komen nog de slepen. Ook hierin komen corresponderende gaten. De slepen worden bediend met de registers. Door het dichtzetten van een register verschuift de sleep zodat de gaten niet meer corresponderen. De betreffende rij pijpen klinkt dan niet meer omdat ze geen wind meer krijgen. |
| |
De sponsels worden met de hand pas geschaafd. |
| |
De voorslagen waarmee de ventielkast van de windlades worden afgedicht. Edskes heeft hiervoor een even eenvoudig als ingenieus systeem ontwikkeld waarbij door de druk van de wind van binnenuit de ventielkast luchtdicht wordt afgesloten. |
![]() |
Ook de ventielen zijn gereed. Zie hieronder voor de details. De houten pennetjes zorgen ervoor dan het ventiel recht op de opening blijft. De ventielen worden dubbel beleerd met schapenleer voor een goede afdichting. Op de foto's daaronder de ventielveren. |
![]() |
![]() |
| |
Ook de klavieren zijn gereed. Zei hieronder voor details. De ondertoetsen zijn voorzien van beenbeleg, de boventoetsen zijn van ebbehout. De ondertoetsen zijn met de guts gedeeltelijk uitgehold. Hierdoor wordt bereikt dat ze het zelfde gewicht krijgen als de boventoetsen, wat zorgt voor een gelijkmatige speelaard. Let ook op de fraaie bakstukken met ingelegd ebbehout. |
| |
|
| |
|
| |
Aan de wellenborden wordt volop gewerkt. Ze vormen een belangrijk onderdeel van de toetsmechaniek. Omdat de windlade veel breder is dan het klavier, en ook de volgorde van pijpen anders is dan van de toetsen zorgen de wellen voor een horizontale overbrenging. Alle onderdelen worden op een historische wijze gemaakt, waarbij veel handwerk te pas komt. De diverse opschriften worden met Oostindische inkt uitgevoerd. |
| |
|
| |
|
| |
|
| Hierboven enkele onderdelen van de registermechaniek. | |
![]() |
De eikenhouten 'koppen' van de 'stevels' van de tongwerken. Hierin worden aan de onderzijde de 'kelen' en de 'tongen' met de 'stemkruk' gemonteerd. Bovenop komen de metalen 'bekers'van de tongwerken te staan. Hieronder het maken van de kelen voor de tongen met de diverse gereedschappen en malletje's. |
![]() |
![]() |
| |
De windmotor staat gereed. |
| Foto's september 2009 |
Diverse onderdelen voor het orgel zijn inmiddels gemaakt. |
![]() |
Pedaalklavier, gemaakt van eikenhout |
![]() |
Diverse mechaniek onderdelen uitgestald. Van de verschillende onderdelen zijn steeds enkele te zien, maar van de meeste zijn er in totaal tientallen gemaakt. |
![]() |
Idem; rechtsonder zien we de messing ventielveren. Links boven messing 'winkeltjes' t.b.v. een haakse overbrenging van de toetsmechniek. Middenboven drie stemkrukjes voor de tongwerken. Het T-deel aan het omgezette eind drukt de tong op de keel. Door de het krukje hoger of lager te tikken stemt men een tongwerkpijp. |
![]() |
Nog meer onderdelen |
|
|
|
![]() |
De stemkrukjes van de tongwerken |
![]() |
Nog meer mechniek onderdelen. Onder andere zijn wellen t.b.v. de wellenramen en registerstokken te zien. |